Jinekolojik Muayene Nedir, Nasıl Yapılır?

Çok kısa bir vakit sürmesine ve sadece 1-2 dakika sürmesine rağmen jinekolojik muayene pek çok kadında korku ve heyecan hissi uyandırır. Bu endişeler öncelik olarak ilk defa muayene olacak kişilerde zirve noktasındadır. Düzenli jinekolojik muayene bir kadının sağlığının vazgeçilmez bir öğesidir. Herhangi bir şikayeti olsun ya da olmasın cinsel açıdan daha aktif olan her kadının yılda bir kez muayene olması son derece önemlidir. Bu sayede kanser de dahil pek çok hastalık erken aşamalarda fark edilebilir ve çok basit yöntemler ile tedavi edilebilir.

Yıllık muayenenin temel amacı dış genital organlarla birlikte üreme sisteminde yer alan tüm organların pozisyon ve sağlık durumlarını değerlendirmektir. Muayene esnasında akla takılan ya da merak edilen soruları doktora yöneltmekten çekinilmemelidir.

Jinekolojik muayene kısımdan oluşur. Bunlar sırayla dış genital organların muayenesi, spekulum incelemesi ve bimanuel muayenedir.

Dış Genital Muayenesi Bu aşamada hekim eldivenlerini giyerek dış genital organları inceler. Kızarıklık, irritasyon, akıntı, kist veya kitle, genital siğil (kondilom) veya herhangi başka bir anormallik olup olmadığına bakar. Muayenenin bu kısmı kısa sürer. Bu aşamada ağrı duyacak herhangi bir işlem gerçekleşmez. Spekulum İncelemesi

Rahim ağzını ve vajinayı incelemek için kullanılan bu alete spekulum adı verilir. Alet ördek gagasına benzeyecek bir şekildedir. Kapalı olarak vajina kısmına yerleştirilir ve yavaş bir şekilde açılır. Bunun sayesinde rahim ağzı spekulumun iki kaşığı arasında belirir. Pek çok hekim spekulumu yerleştirmeden önce ısıtmayı ya da kayganlaştırıcı kullanmayı tercih ederler. Spekulum takılırken vajinada bir dolgunluk hissedilebilir. Eğer bu aşamada ağrı duyulursa doktora iletmede fayda vardır. Daha küçük boy bir spekulum kullanılması sorunları azaltabilir. Spekulum muayenesi esnasında vajina duvarları muhtemel lezyonlar, kızarıklıklar ve akıntı açısından incelenir. Aynı şekilde rahim ağzında herhangi bir yara varlığı, akıntı varlığı, renk ve şekil değişikliği ve diğer anormal durumlar değerlendirilir. Enfeksiyon olup olmadığı bu aşamada araştırılır. Eğer smear alınacak ise bu aşamada olur.

Bimanuel Muayene

Spekulum incelemesi ve smear işlemlerinden sonra spekulum vajinadan çıkartılır ve elle muayeneye geçilir. Burada doktor eldiven giydiği eli ile iki parmağı vajinaya yerleştirir. Diğer eli ise karnın altında kasıklara yakın olarak bulunur. Buna bimanuel (iki elle) maueyene ismi verilir. Vajinadaki el ile iç genital organlar yukarıya doğru hareket ettirilirken yukarıdaki el ise aşağı doğru bastırılır ve bu sayede organlar iki el arasında hissedilmeye çalışılır.

Bu Muayenenin Amacı

Rahimin (uterus) büyüklüğünü, şeklini, hareket yeteneğini değerlendirmek. Enfeksiyon belirtisi olan hassasiyet varlığını teşhis etmek. Yumurtalıklarda kist ya da kitle olup olmadığını, eğer var ise yapıca değerlendirmek. Pelvis içinde yer dolduran kitle olup olmadığını anlamak var ise yapıca değerlendirmektir. Rahim üzerine baskı uygulamak genelde ağrı verecek bir olay değildir. Bazı hastalar yumurtalıkların değerlendirilmesi esnasında ağrı duyabilirler ancak bu ağrı sadece işlem sırasında duyulan kısa çaplı bir ağrıdır.

Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Muayenenin hatalı sonuç ve yorumlara mahal bırakmaması tarafından, vajinal kayganlaştırıcıların, spermisidlerin, fitillerin 1 veya 2 gün öncesinden itibaren kullanılmaması gereklidir. Eğer cinsel ilişkide bulunulacak ise de kondom kullanılmalıdır. Menses esnasında ve özellikle ilk gününde mecbur olmadıkça muayene yapılmamalıdır. Menses esnasında ya da kanama durumu varsa smear alınmaz. Muayene sırasında sakin ve gevşek olmaya gayret edilmelidir. Muayene öncesinde ve sırasında kişi aklına takılan her soruyu doktoruna sormalıdır.